Het harnas van bijen
Wie droeg er ooit een harnas van bijen? In de Indiase mythologie is dat Bhramari Devi, een gedaante van Parvati, de oerkracht Shakti.
Haar naam komt van het Sanskriet bramara — “grote, zoemende zwarte bij.”
Ze wordt vereerd als godin van bijen, wespen en horzels, vaak afgebeeld met strijdknots, drietand, zwaard en schild.
Maar achter dat indrukwekkende beeld schuilt een verhaal dat veel dieper gaat: een verhaal over natuurkrachten, over adem en klank, en over de strijd met onze eigen innerlijke demonen.
De godin in een levend pantser
In de mythen verschijnt Bhramari als de belichaming van bescherming en natuur.
Ze wordt omgeven door zwermen zwarte bijen die zich als een levend pantser aan haar hechten.
Dat beeld is geen versiering, maar een symbool van de rauwe, georganiseerde macht van de natuur: klein en talrijk, maar samen onstuitbaar.
Waar andere gedaanten van Shakti doen denken aan licht of storm, staat Bhramari voor een collectieve, zoemende energie die orde brengt in chaos.
De demon Arunasur
Een van de bekendste verhalen draait om de demon Arunasur.
Door strenge boete en ascese verkrijgt hij van Brahma een list: geen wezen met één, twee, drie of vier poten kan hem doden, en hij kan alleen sterven als hij zelf zijn doder uitnodigt.
Met die gunst verliest hij elke maat.
Hij rooft, verstoort en tart zelfs de goden.
Wanneer zijn hoogmoed te groot wordt, verschijnt Shakti als Bhramari Devi: een formidabele zwerm van zespotige, zwarte bijen.
In die gedaante doorbreekt ze zijn uitzonderingsclausules en bevrijdt hem van zijn zelfgemaakte lijden.
De boodschap is helder en actueel: geen spitsvondigheid of ego-truc kan standhouden tegenover een kracht die groter is dan het individu en die voortkomt uit samenwerking en natuurwet.
Bijen als symbool
In Indiase verhalen staan bijen voor toewijding, zuiverheid, teamwerk en creativiteit.
Ze weven leven: bestuiving, honing, was.
In Vedische beeldtaal wordt Brahma soms als bij op een lotusbloem verbeeld — schepping rust op ritme en samenwerking.
Dichters hoorden in het lentegeroes de stem van Kamadeva, de god van de liefde: zijn boog gespannen met honingbijen als koord, pijlen van suikerriet die zoet prikkelen en toch pijn kunnen doen.
Begeerte en verwarring, aantrekking en jaloezie — vijf pijlen, vijf gemoedsbewegingen die de mens doen zwalken.
Van mythe naar adem
Diezelfde beeldtaal leeft voort in de ademleer.
Bhramari Pranayama — de “bijenademhaling” — laat je bij het uitademen een zachte, zoemende m-klank maken.
De trilling achter het zachte gehemelte kalmeert het zenuwstelsel, verzamelt aandacht en temt onrust.
Vaak beoefend in een eenvoudige zithouding, met de handen zachtjes op oren en ogen, wordt het ritueel verrassend krachtig: als een zwerm van kleine, harmonische signalen die grotere onrust uiteen drijven.
Je ademt rustig in door de neus.
Je ademt uit met gesloten mond, een zachte “mmm” die gelijkmatig draagt.
Je laat een korte stilte na de uitademing, zodat de innerlijke trilling kan uitdoven.
Zo wordt de mythe praktisch: waar Bhramari de demon buiten bedwingt, oefent de adem dezelfde orde binnenin.
Stress, pijn, woede, angst en rusteloosheid — de pijlen van Kamadeva — lossen niet magisch op, maar verliezen hun greep wanneer ritme, zachtheid en aandacht terugkeren.
Waarom dit blijft hangen
De natuur is onze leermeester: bijen tonen dat kracht uit samenwerking komt, niet uit brute macht.
Het beeld van een bijenharnas is geen romantiek, maar een symbool van gemeenschap die grenzen stelt.
En omdat het verhaal verbonden is met adem en trilling, kun je het letterlijk voelen.
Mythen die je kunt ervaren in je eigen lichaam blijven hangen en veranderen gedrag.
Het harnas dat je zelf kunt dragen
Bhramari is meer dan een godin met een zwerm.
Ze is een uitnodiging.
Draag geen ijzer, maar ritme.
Geen dreun, maar een zachte, volgehouden zoem.
In een wereld vol prikkels biedt de bij een ander model van macht: klein, regelmatig, samen — en juist daardoor sterk.
Dat harnas kan iedereen aantrekken, elke dag opnieuw, met één eenvoudige uitademing.
Reactie plaatsen
Reacties