Het is ondertussen al heel wat jaartjes dat ik pisanki maak — een traditie die ik deels meekreeg via mijn roots, maar vooral dankzij één bijzondere vrouw: Krystyna Kierska. Een expert, een meesteres, iemand die met een vaste hand en een zachte glimlach de kunst van het batikken op ei doorgaf. Ik vermoed dat ze ondertussen niet meer leeft; ze was toen al op leeftijd. Maar haar kennis leeft verder in mijn handen, in mijn rituelen, in elk ei dat ik beschrijf.
Jarenlang werkte ik uitsluitend met natuurlijke kleurstoffen: ajuinschillen, blauwe bosbes, bramen, grassoorten, houtschors, rode kool… een plukje van dit, een takje van dat. Soms gaf de natuur gul kleur, soms liet ze me wachten, soms verraste ze me met tinten die ik nooit had kunnen voorspellen. Het was traag, geduldig, organisch — een proces dat evenveel vroeg als het gaf.
En toen… ontdekte ik de Oekraïense pysanky-kleuren
Dit jaar kwam ik terecht op een website die niet-eetbare(niet -natuurlijke) kleurstoffen verkoopt voor de Oekraïense pysanky: de grafische, gedetailleerde, bijna hypnotiserende varianten van dezelfde batiktechniek. Uit nieuwsgierigheid bestelde ik een paar kleuren. En wat een wereld ging open.
-
Geen uren of dagen meer wachten tot een kleur eindelijk diep genoeg is.
-
Geen twijfels of de natuur vandaag wel wil meewerken.
-
Gewoon… doen.
-
En meteen resultaat.
De kleuren zijn fel, helder, intens. Ze pakken snel, ze pakken goed, en ze nodigen uit tot spelen. En dat is precies wat ik nodig had.
Mijn goesting was wat weg… maar ze komt terug
De voorbije jaren voelde ik mijn zin om pisanki te maken wat wegebben. Misschien omdat het zoveel tijd vraagt. Misschien omdat ik al zoveel had gemaakt. Misschien omdat het ritueel even moest rusten.
Maar nu… nu voel ik iets terug bewegen.
Ik zette maar drie kleuren klaar — roze, blauw en groen — gewoon om te proberen. En kijk: de eerste resultaten zijn er al, fris, vrolijk, nieuw. Alsof mijn handen zich herinneren hoe graag ze dit doen.
Experimenteren, verzamelen, opnieuw beginnen
Voorlopig duik ik in het experimenteren:
-
potjes verzamelen voor de andere kleuren
-
eitjes uitblazen
-
lijnen trekken, vormen zoeken
-
kijken hoe de kleuren reageren
-
ontdekken wat ik wil maken, wat ik wil vertellen
Het voelt alsof ik opnieuw leerling ben — en tegelijk thuiskom in iets dat al lang in mij zit.
Hopelijk groeit hier iets nieuws uit
Ik hoop dat deze hernieuwde nieuwsgierigheid mijn goesting helemaal terugbrengt. Dat ik opnieuw met plezier uren kan verdwijnen in lijnen, was en kleur. En misschien… dat ik die liefde opnieuw kan doorgeven aan anderen. Want pisanki maken is meer dan een techniek. Het is een ritueel. Een verhaal. Een verbinding.
En soms heeft een traditie gewoon een nieuwe kleur nodig om weer te gaan bloeien.
Wat brengt jou terug naar je handen, naar het maken, naar dat stille plezier van iets creëren?
Welke traditie, techniek of creatieve bezigheid heeft bij jou ooit opnieuw vuur gevat nadat je ze een tijd had losgelaten?
Reactie plaatsen
Reacties